چکیده

اوکراین در دو دهه گذشته همواره عرصه رقابت و منازعه قدرت‌های بزرگ جهانی بوده است. جنگ روسیه و اوکراین در سال 2022 از مهم‌ترین تحولات بین‌المللی است که با دقت از سوی کشورهای دیگر دنبال می‌شود. هدف اصلی این پژوهش، بررسی سیاست خارجی ایران در قبال جنگ سال 2022 اوکراین است. سوال اصلی این است که سیاست خارجی ایران در جنگ روسیه و اوکراین در سال 2022 چه بوده است؟ فرضیه پژوهش بر این تاکید دارد که ایران با اتخاذ سیاستی واقع‌گرایانه و عمل‌گرایانه، ضمن مخالفت با توسل به جنگ به‌عنوان راه‌حل بحران، بر موازنه‌گرایی و همگرایی تاکتیکی با روسیه در برابر فشارهای غرب تأکید داشته است. نتایج پژوهش نشان می‌دهد که سیاست خارجی ایران ابتدا در قالب بی‌طرفی و تأکید بر موازین بین‌المللی و سپس در شکل حمایت نسبی از روسیه، بازتابی از رویکرد موازنه‌گرایانه در چارچوب نظم در حال گذار جهانی است که بر تقویت جایگاه ایران در محور شرق و کاهش وابستگی به غرب می انجامد. از جمله عوامل مؤثر بر آن نیز حرکت در مسیر نگاه به شرق، همکاری بیشتر با روسیه، مخالفت با گسترش ناتو و تلاش برای استفاده از این جنگ به ویژه در زمینه فروش انرژی بوده است. این پژوهش با رویکرد توصیفی – تحلیلی و با روش اسنادی (کتابخانه‌ای) انجام شده است.