فصلنامه سیاست خارجی

فصلنامه سیاست خارجی

نارکوتروریسم و سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران در آسیای مرکزی(2018-2023)

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان
1 دانشیار دانشکده حقوق و علوم سیاسی دانشگاه آیت الله بروجردی، بروجرد، ایران
2 کارشناس ارشد روابط بین الملل دانشگاه گیلان، مدرس دانشگاه، رشت، ایران
3 استادیار دانشگاه آیت الله بروجردی، بروجرد، ایران
چکیده
قاچاق مواد مخدر در آسیای مرکزی به یک امر طبیعی و دامنه دار تبدیل شده است. یکی از کشورهایی که مورد تهدید نارکوتروریسم و قاچاقچیان مواد مخدر در آسیای مرکزی قرار دارد جمهوری اسلامی ایران است. به موازات تهدیدات موجود، مواد مخدر به شکل بالقوه، حاوی یکسری فرصت ها و ظرفیت ها برای ایران خواهد بود که شناخت مطلوب و موقعیت سنجی به هنگام، در بهره گیری از آنها در قالب شکلی از دیپلماسی با عنوان دیپلماسی مواد مخدر یا نارکوتروریسم می تواند پیش برنده اهداف سیاست خارجی و تأمین کننده منافع حداکثری جمهوری اسلامی ایران در قالب چند جانبه‌گرایی با کشورهای آسیای مرکزی باشد. این پژوهش با استفاده از چارچوب موازنه تهدید استفان والت و با هدف بررسی تاثیرات نارکو تروریسم بر سیاست چند جانبه-گرایی ایران به عنوان یکی از کشورهای تاثیر پذیر در آسیای مرکزی به روش توصیفی-تحلیلی انجام و اطلاعات لازم از مقالات و منابع اینترنتی جمع‌آوری شده است. بنابراین سوال اصلی اینگونه مطرح می‌شود که، جمهوری اسلامی ایران در اسیای مرکزی به منظور کنترل مشکلات امنیتی ناشی از فعالیت گروه‌های قاچاقچی مواد مخدر بر مرزهای خود چه راهبردی را برای دستگاه سیاست‌خارجی خود اتخاذ کرده است؟ یافته‌های پژوهش بیان می‌دارد که با استفاده از نظریه امنیتی کپنهاگ مهم‌ترین راهبرد دستگاه سیاست خارجی ایران، همکاری به کشورهای این منطقه در ابعاد مختلف در قالب سازمان همکاری شانگهایی و همچنین همگرایی اقتصادی-سیاسی-امنیتی و نظامی می باشد.
کلیدواژه‌ها

موضوعات


فهرست منابع
منابع فارسی
-ترابی قاسم(1384).« موازنه تهدید: موازنه قوا یا اتحاد با طرف تهدید کننده»، ماهنامه اطلاعات راهبردی، سال هفتم، شماره 74.
-دهقانی فیروزآبادی جلال(1391).« نوواقع­گرایی و سیاست خارجی جمهوری اسلامی ایران»، فصلنامه سیاست خارجی، سال بیست و ششم، ش 1، بهار.
-سازمند بهاره و دیگران(1389).« نظریه موازنه قدرت التز: نقد و بررسی کارآمدی آن در عصر حاضر»، فصلنامه روابط خارجی، سال دوم، شماره4.
-عباسی مجیدی و رضا قیاسی(1392).« راهبرد اتحاد پیرامونی رژیم صهیونیستی موازنه تهدید»، فصلنامه سیاست خارجی، سال بیست­وهفتم، شماره1.
-لیتل ریچارد(1389).«تحول در نظریه­های موازنه قوا»، ترجمه غلامعلی چگنی­زاده، تهران: مؤسسه فرهنگی مطالعات و تحقیقات بین­المللی ابرار معاصر.
- هدایتی شهیدانی مهدی و سجاد کلارده مرادی(1395).« تبیین سیاست خارجی عربستان سعودی در قبال تروریسم تکفیری در عراق و سوریه»، فصلنامه تحقیقات سیاسی بین­المللی، شماره 31، ص 114-89.
 
منابع انگلیسی
- Aghababaei Rassoul(2018). “Occurrence of bacterial and toxic metals contamination in illegal opioid-like drugs in Iran: a significant health challenge in drug abusers”, Availablein: https://darujps.biomedcentral.com/articles/10.1007/s40199-018-0205-5#Decs. Accessed on: 29 June 2018.
-  Beehner Lionel)2018). “Afghanistan’s Role in Iran’s Drug Problem”, Available in: https://www.cfr.org/backgrounder/afghanistans-role-irans-drugproblem.Accesson:13, September
-Farooq SA& at al(2017). “Opium trade and the spread of HIV in the Golden Crescent.”, Available in: https://www.ncbi.nlm.nih.gov/pmc/articles/PMC5521118. Access on:  21, 2017, Jul.
-Osborne  Samuel(2017). “Iran plans to decriminalise drug use allowing government to give diluted drugs to addicts”, Available in: https://www.independent.co.uk/news/world/middle-east/iran-drug-use-decriminalise-diluted-addicts-treat-government-a7862351.html. Access on:  27 July 2017.
- Rahmani Bardia)2018).” How the War on Drugs Is Making Tajikistan More Authoritarian”, Available in: https://thediplomat.com/2018/07/how-the-war-on-drugs-is-making-tajikistan-more-authoritarian. Accessed on: 09, July, 2018.
- Satubaldina Assel(2018).” Radicalisation, drug trafficking, environment are key EU-Central Asia security challenges, say experts and officials”, Availablein: https://astanatimes.com/2018/02/radicalisation-drug-trafficking-environment-are-key-eu-central-asia-security-challenges-say-experts-and-officials. Accessed on: 27 february 2018.
- Wastnidge Edward(2017).” Central Asia in the Iranian geopolitical imagination”, Available in: https://www.veruscript.com/CJES/publications/central-asia-in-theiraniangeopoliticalimagination. Accesson: 20 February 2017.
-  Debates Raisina(2023). “India’s SCO presidency: Leading global action against drug trafficking”. Availablein: https://www.orfonline.org/expert-speak/indias-sco-presidency. Accesson: 3, Apr, 2023.
-  Kulic Sara &Maarten P. Bolhuis(2023). “The persistence of organized crime in post-caliphate Iraq: a case of crime-terror convergence?”. Published: 23 June 2023.Volume 80, pages 569–597, (2023).
- Landay Jonathan & Holland Steve(2024). “Exclusive: US intelligence confirms Islamic State's Afghanistan branch behind Iran blasts”. Available in: https://www.reuters.com/world/middle-east/us-intelligence-confirms-islamic-states-afghanistan-branch-behind-iran-blasts-2024-01-05. Access on: 5,January, 2024.
- Otorbaev djoomart(2023). “Central Asia’s Afghan route to prosperity”. Available in: https://www.japantimes.co.jp/opinion/2021/05/04/commentary/world-commentary/afghanistan-kyrgyzstan-asia-europe-china-russia-global-economy-taliban.Accesson: 4, May, 2023.
-Abbasi Ghadi Mojtaba  & at al(2022). “Developing an Optimal Model of Iran’s Countermeasures against the Threats of Economic Plans of the Major Powers in Central Asia”. Journal of Eurasian StudiesVolume 15, Issue 1, January 2024, Pages 3-18. The Author(s)2022, Article Reuse Guidelines https://doi.org/10.1177/18793665221145419.
- Turner Daniel(2022). “Iran Eyes Opportunities in Central Asia”. Availablein: https://newlinesinstitute.org/state-resilience-fragility/power-vacuums/iran-eyes-opportunities-in-central-asia. Accesson: 14, April, 2022 .
- Zafar Athar(2023). “Uzbekistan President’s Iran Visit Boosts Bilateral, Regional CooperationProspects”.Availablein:https://www.icwa.in/show_content.php?lang=1&level=3&ls_id=9868&lid=6310. Accesson: 28, August, 2023.
-  Gurjar Sankalp(2023). “The Iran Challenge: Unraveling India’s Foreign Policy Dilemma”.Availablein:https://www.airuniversity.af.edu/JIPA/Display/Article/3475111/the-iran-challenge-unraveling-indias-foreign-policy-dilemma. Accesson: 31, July, 2023.
- Vatanka Alex & Divsallar Abdolrasool(2023). “Can the West Stop Russian-Iranian Convergence?”. Availablein: https://www.mei.edu/publications/can-west-stop-russian-iranian-convergence. Accesson: 3, April, 2023.
-  BoneshFarzadRamezani(2023). “Iran’s Approach to the North and South TransportCorridors:Obstacles&FutureProspect”.Availablein:https://www.silkroadbriefing.com/news/223/06/19/irans-approach-to-the-north-and-south-transport-corridors-obstacles-future-prospects.Access to: 19,Jun, 2023.
-KalejiVali(2023). “Chabahar Port Transit Project: The Eastern Wing Of The International North–South Transport Corridor (INSTC)”. Availablein: https://www.iras.ir/en/chabahar-port-transit-project-the-eastern-wing-of-the-international-north-south-transportcorridorinstc.Accessto:4/May/ 2023.
 -Fulton Jonathan(2023). “Iran joining the SCO isn’t surprising. But Beijing’s promotion of illiberal norms in Eurasia should get more attention”. Availablein: https://www.atlanticcouncil.org/blogs/iransource/iran-sco-china-bri-illiberal-norms. Access to: 13, July, 2023.
- Yuan Jingdong(2023). “Forging a New Security Order in Eurasia: China, the SCO, and the Impacts on Regional Governance”.Chinese Political Science Review (2023) 8:422–439 https://doi.org/10.1007/s41111-022-00223-7. Access to: 11, July, 2022.
-  Siddiqui Huma(2023). “Explained: Implications of Iran’s Membership in the SCO: Opportunities for India”.  Available in: https://www.financialexpress.com/business/defence-explained-implications-of-irans-membership-in-the-sco-opportunities-for-indianbsp-3155330. Access to: 4, July, 2023.
- spofa Hopkin(2023). “Realism and Balance of Threat with Dr. Stephen Walt”. Available in: https://hopkinspofa.com/2023/11/08/realism-and-balance-of-threat-with-dr-stephen-walt. Access to: 8/11/2023.
- Jadoon Amira & et al(2023). “What is ISIS-K? Two terrorism experts on the group behind the deadly Kabul airport attack and its rivalry with the Taliban”. Available in: https://theconversation.com/what-is-isis-k-two-terrorism-experts-on-the-group-behind-the-deadly-kabul-airport-attack-and-its-rivalry-with-the-taliban-166873. Accesson: 26, August, 2023.
- M Bock Andreas(2015). “If you compress the spring, it will snap back hard": The Ukrainian crisis and the balance of threat theory”. International Journal,Vol. 70, No. 1, The Past in International Statecraft (MARCH 2015), pp. 101-109 (9 pages). Published By: Sage Publications, Ltd.
-  Iqbal Dar Arshid & at al(2018). “ALLIANCES IN INTERNATIONAL POLITICS: A COMPARATIVE STUDY OF KENNETH WALTZ'S AND STEPHEN WALT'S THEORIESOF ALLIANCES”.Availablein:https://www.researchgate.net/publication. Accesson:21, July, 2018.
- Stonis Danio(2023). “Comparative Analysis of the Shanghai Cooperation Organisation and European Union Strategy on Central Asia: Confrontation or Cooperation?”. Polish Political Science Yearbook, vol. 52(1) (2023), pp. 69–90 DOI: https://doi.org/10.15804/ppsy202230 PL ISSN 0208-7375 www.czasopisma.marszalek.com.pl/10-15804/ppsy.
- Landay Jonathan & Holland Steve(2024). “Exclusive: US intelligence confirms Islamic State's Afghanistan branch behind Iran blasts”. Available in: https://www.reuters.com/world/middle-east/us-intelligence-confirms-islamic-states-afghanistan-branch-behind-iran-blasts-2024-01-05. Access on: 5,January, 2024.
-  Wahlang Jason(2023). “Islamic State Khorasan and Central Asia”. Available in: https://www.idsa.in/issuebrief/islamic-state-khorasan-and-central-asia-jwahlang-280623. Accesson: 28, June, 2023.
- Jadoon Amira(2023). “What is ISIS-K? Two terrorism experts on the group behind the deadly Kabul airport attack and its rivalry with the Taliban”. Available in: https://theconversation.com/what-is-isis-k-two-terrorism-experts-on-the-group-behind-the-deadly-kabul-airport-attack-and-its-rivalry-with-the-taliban-166873. Accesson: 26, August, 2023.
- Gokmen Emrah(2023). “ Turkish police arrest 'high-ranking' Daesh/ISIS terrorist in Istanbul”. Available in: https://www.aa.com.tr/en/politics/turkish-police-arrest-high-ranking-daesh-isis-terrorist-in-istanbul/2928673. Accesson:22.06.2023.